Kuzey Marmara Otoyolu için yapılan acele kamulaştırma işlemi nedir ?

Kuzey Marmara Otoyolu için yapılan acele kamulaştırma işlemi nedir ? 4 Kasım 2020 günü Resmi Gazetede yayınlanan Kuzey Marmara Otoyolu (3. Boğaz Köprüsü Dahil) Projesi Kapsamında Bazı Taşınmazların Karayolları Genel Müdürlüğü Tarafından Acele Kamulaştırılması Hakkında Karar (Karar Sayısı: 3165) uyarınca Avcılar Ipartakule,Firuzköy, Bahçeşehir, Başakşehir,İkitelli, Kayabaşı,Şamlar, Arnavutköy Deliklikaya,Hadımköy,Ömerli,Sazlıbosna Yeşilbayır , Büyükçekmece,Çatalca İlçelerinde numaraları yazılı parsellerde acele kamulaştı kararı verilmiştir. Peki Kuzey Marmara Otoyolu için yapılan acele kamulaştırma işlemi nedir ? Bunun cevabı ‘acele kamulaştırma’ kurumunu açıklayarak verelim.

Bildiğiniz gibi İdarenin, özel mülkiyette bulunan  gayrimenkullere kamu yararı amacıyla el koyması için Anayasanın 46. maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Yasasındaki olağan prosedürü uygulaması kuraldır. Kuzey Marmara Otoyolu için yapılan acele kamulaştırma işlemi nedir ? sorusunda olduğu gibi devletin Kuzey Marmara Otoyolu ve bağlantı yollarını yapması için aldığı acele kamulaştırma kararı ise olağanüstü hallerde başvurulan bir kamulaştırma yöntemidir. Acele kamulaştırma halinde uygulanacak prosedür farklı olup mal sahiplerinin arsalarının gerçek değerini almaları için anayasa ve yasadan kaynaklanan hakları vardır.

Kamulaştırma Kanunu 27.maddesine göre

3634 sayılı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanununun uygulanmasında yurt savunması ihtiyacına veya aceleliğine Bakanlar Kurulunca karar alınacak hallerde veya özel kanunlarla öngörülen olağanüstü durumlarda gerekli olan taşınmaz malların kamulaştırılmasında kıymet takdiri dışındaki işlemler sonradan tamamlanmak üzere ilgili idarenin istemi ile mahkemece yedi gün içinde o taşınmaz malın 10 uncu madde esasları dairesinde ve 15 inci madde uyarınca seçilecek bilirkişilerce tespit edilecek değeri, idare tarafından mal sahibi adına  10 uncu maddeye göre yapılacak davetiye ve ilanda belirtilen bankaya yatırılarak o taşınmaz mala el konulabilir.

Bu Kanunun 3 üncü maddesinin 2 nci fıkrasında belirtilen hallerde yapılacak kamulaştırmalarda yatırılacak miktar, ödenecek ilk taksit bedelidir.

İdare Acele el koyma kararından sonra, bu  idareler 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanununun 10. maddesine göre tespit ve tescil davası açması gerekir. Fakat idareler çoğu kez bu kurala riayet etmemekte ve taşınmaza el koyarak  malikin tasarruf hakkı tamamen ortadan kaldırmakta fakat taşınmazın idare adına tescil edilmemektedir.

Esasında 2942 sayılı Kanununun 27. maddesi uyarınca tespit edilen acele kamulaştırma bedeli her ne kadar mahkemesince belirlenmiş bedel ise de Anayasanın 46.maddesi uyarınca tam anlamıyla kamulaştırma bedeli değildir. Tarafların uzlaşmaması ve tapuda ferağ verilmemesi halinde, idarece aynı Kanunun 10. maddesine göre açılan tespit ve tescil davasında, aynı Kanunun 15/son maddesine göre dava tarihi itibarıyla taşınmazın değeri Asliye Hukuk Mahkemesince tespit edilmelidir.

İdare, acele el koyma tarihinden itibaren makul sürede kamulaştırma işlemlerini tamamlaması gerekir. Buradaki makul süreyi Yargıtay 5.Hukuk Dairesi”, Acele el koyma kararından sonra 6 aylık makul süre içinde bedel tespiti ve tescil davası açılmaz ise ; taşınmaz malikinin kamulaştırmasız el  atma davası açma hakkı vardır” diyerek 6 ay olarak belirlemiştir.

6 aylık makul süre içinde idare, bedel tespiti ve tescil davası açmazsa idare, mülke kamulaştırmasız el attığı kabul edilerek malik tarafından mülkün gerçek bedelini tazmine yönelik dava açılabilecektir.

Arsası  Cumhurbaşkanlığınca acele kamulaştırılan mal sahiplerinin mülkünün gerçek bedeline kavuşması için bürokratik işlemlerde ve sonrasında mahkeme aşamasında yasal haklarını aramaları menfaatleri gereğidir.  4.11.2020

AV.TEVRAT DURAN,İkitelli/İSTANBUL

0533 631 16 42

Tavsiye Edilen Yazılar

2 Yorumlar

  1. Tevrat bey iyi günler,
    Dava konusu: kamulaştırma
    1973 senesinde babaannemin üstünde olan taşınmazımız istimlak olmuştur. 1969 senesinde vefat etmiş olan babaanemin üstünden istimlak yapılmıştır. 1983 senesinde tapu tescil davasıda yine babaannemin üstünden tescil edilmiştir. 2011 Senesinde açtığımız davamız 2013 de aleyhimize sonuçlanmış olup, yargıtayda onanmıştır.
    geçici 6. maddedeki değişiklikler ve eklenen geçici 7. madde önümüzü tıkadı. Bize ne önerirsiniz, bu konuda yardımcı olabilirseniz sevinirim.
    iyi çalışmalar.

    • Yargıtay kararı kesinleştikten sonra 30 gün içinde Anayasa Mahkemesi’nde dava açınız. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi için 6 aylık süre öngörülmütür.


Bir Yorum Ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir